قالیچههای تصویری دورۀ قاجار، بازتابی از تحولات و شرایط اجتماعی، فرهنگی و هنری آن دوره بودهاند. داستان خسرو و شیرین سرودۀ نظامی گنجهای در قرن ششم ه.ق.، بیش از دیگر داستانهای ادبی بر این قالیچهها نقش شدهاست. هدف پژوهش، کشف معنای مستتر در پیدایش تصویر ملاقات شیرین و فرهاد بر قالیچههای تصویری است و پرسش پژوهش این است که چگونه میتوان این قالیچهها را بر اساس رویکرد آیکونولوژی و نظریات پانوفسکی تحلیل کرد. پژوهش از نظر هدف، بنیادی و روش آن توصیفی-تحلیلی است. تعداد نمونههای مورد مطالعه دو قالیچه با مضمون ملاقات شیرین و فرهاد است و گردآوری اطلاعات بهصورت کتابخانهای بوده است. یافتهها نشان میدهد رواج اسطورۀ زن فرنگ در دورۀ قاجار موجب اعتبار نام شیرین در داستان آشنای نظامی شد و یکی از عواملی گشت که این داستان بیشتر از دیگر داستانهای ادبی ایران بر قالیچههای تصویری نقش شود. شکلگیری صحنۀ ملاقات شیرین و فرهاد بر قالیچهها نشاندهندۀ اتفاقی در ناخودآگاه جمعی است که تحتتأثیر غرب و روح زمانه در دورۀ قاجار رخ داده است. تصویر ملاقات شیرین و فرهاد بر قالیچهها میتواند اشارهای به اوضاع و شرایط نامساعد جامعۀ قاجار، کنایهای به تبعیض جنسیتی زنان و دسیسههای شاه و درباریان برای از میان برداشتن افراد کارآزموده باشد.
دادور، ابوالقاسم، پنجهباشی، الهه و گدازگر، شقایق. (1404). تحلیل معنای دو قالیچۀ تصویری قاجاری «ملاقات شیرین و فرهاد» با روش آیکونولوژی پانوفسکی. (e10648). پژوهش های بین رشته ای ادبی، 9(1)، e10648 https://doi.org/10.30465/lir.2025.51367.1997
MLA
دادور، ابوالقاسم، پنجهباشی، الهه، و گدازگر، شقایق. "تحلیل معنای دو قالیچۀ تصویری قاجاری «ملاقات شیرین و فرهاد» با روش آیکونولوژی پانوفسکی" .e10648 ، پژوهش های بین رشته ای ادبی، 9، 1، 1404، e10648. doi: 10.30465/lir.2025.51367.1997
HARVARD
دادور، ابوالقاسم، پنجهباشی، الهه، و گدازگر، شقایق. (1404). 'تحلیل معنای دو قالیچۀ تصویری قاجاری «ملاقات شیرین و فرهاد» با روش آیکونولوژی پانوفسکی'، پژوهش های بین رشته ای ادبی، 9(1), e10648. doi: 10.30465/lir.2025.51367.1997
CHICAGO
دادور، ابوالقاسم، پنجهباشی، الهه و گدازگر، شقایق، "تحلیل معنای دو قالیچۀ تصویری قاجاری «ملاقات شیرین و فرهاد» با روش آیکونولوژی پانوفسکی." پژوهش های بین رشته ای ادبی، 9 1 (1404): e10648, doi: 10.30465/lir.2025.51367.1997
VANCOUVER
دادور ابوالقاسم، پنجهباشی الهه، گدازگر شقایق. تحلیل معنای دو قالیچۀ تصویری قاجاری «ملاقات شیرین و فرهاد» با روش آیکونولوژی پانوفسکی. پژوهش های بین رشته ای ادبی. 1404;9(1):e10648. doi: 10.30465/lir.2025.51367.1997